Do kiedy płaci się podatek dochodowy? Terminy i zasady płatności

Terminy płatności podatku dochodowego w Polsce są inne dla pracownika, inne dla przedsiębiorcy i inne dla spółki – i każdy z tych trybów rządzi się własną logiką zaliczek, zeznań i dopłat. Różnica między złożeniem PIT a zapłatą podatku, albo między terminem 20. a 30 kwietnia, może kosztować odsetki. Ten artykuł zbiera wszystkie terminy w jednym miejscu i wyjaśnia, co za nimi stoi.

Najważniejsze informacje z tego artykułu:

• Podatek dochodowy płaci się w dwóch trybach – jako zaliczki w trakcie roku oraz jako dopłatę wynikającą z rocznego zeznania.
• Termin zapłaty PIT z zeznania rocznego (PIT-36, PIT-37, PIT-28 i inne) to 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym.
• Przedsiębiorcy wpłacają zaliczki miesięcznie lub kwartalnie, do 20. dnia miesiąca następującego po rozliczanym okresie.
• Spółki rozliczają CIT osobno – zeznanie CIT-8 i dopłatę składają do 31 marca następnego roku.
• Niezapłacony podatek staje się zaległością, od której naliczane są odsetki za zwłokę – nie są jednak naliczane, jeśli ich suma nie przekracza 8,70 zł.

Do kiedy płaci się podatek dochodowy – przegląd terminów

Odpowiedź na to pytanie zależy od tego, kogo dotyczy, bo system podatku dochodowego w Polsce przewiduje kilka odrębnych trybów rozliczenia. Zanim przejdę do konkretnych dat, warto zrozumieć, że podatek dochodowy płaci się w dwóch różnych momentach – jako zaliczki w trakcie roku oraz jako ostateczną kwotę wynikającą z rocznego zeznania (lub dopłatę różnicy między zaliczkami a należnym podatkiem).

Poniższa tabela zbiera wszystkie terminy w jednym miejscu:

Warto zapamiętać jedną zasadę dotyczącą terminów wypadających w weekend lub święto – jeżeli 30 kwietnia lub 20. dzień miesiąca przypada na sobotę, niedzielę albo dzień ustawowo wolny od pracy, termin przesuwa się na najbliższy dzień roboczy. Oznacza to, że w wielu latach realny ostateczny dzień zapłaty PIT to 2 lub 4 maja, a nie 30 kwietnia.

Jak rozlicza podatek pracownik, zleceniobiorca i emeryt?

Jeżeli uzyskujesz dochody wyłącznie z umowy o pracę, umowy zlecenia, emerytury lub renty, zaliczek na podatek dochodowy nie wpłacasz samodzielnie. Robi to za Ciebie płatnik – pracodawca, zleceniodawca albo ZUS – pobierając zaliczkę z wypłaty i przekazując ją do urzędu skarbowego do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano pobrania.

Płatnik wykazuje wszystkie pobrane zaliczki w deklaracji PIT-4R, którą składa wyłącznie elektronicznie do końca stycznia następnego roku. Do tego samego terminu trafia do urzędu PIT-11, czyli informacja o Twoich dochodach i pobranych zaliczkach, natomiast Ty sam otrzymujesz PIT-11 do końca lutego.

Zeznanie roczne PIT-37 składasz samodzielnie między 15 lutego a 30 kwietnia. Jeśli złożysz je przed 15 lutego, przepisy traktują je jak złożone 15 lutego. Podatek lub dopłatę wynikającą z zeznania płacisz do 30 kwietnia – nawet jeżeli zeznanie złożyłeś znacznie wcześniej, np. w lutym. Złożenie PIT nie uruchamia obowiązku natychmiastowej zapłaty.

Usługa Twój e-PIT może automatycznie zaakceptować Twój PIT-37 lub PIT-38 po upływie 30 kwietnia, jeśli sam tego nie zrobisz. Automatyczna akceptacja nie oznacza jednak automatycznej zapłaty – jeżeli z zeznania wynika niedopłata, urząd Cię o tym poinformuje i będziesz miał 7 dni na przelew od daty doręczenia informacji. Mechanizm automatycznej akceptacji nie działa dla PIT-28, PIT-36 ani PIT-36L – te formularze trzeba złożyć samodzielnie.

Wskazówka: Jeśli korzystasz z Twój e-PIT, sprawdź wstępnie wyliczoną kwotę podatku przed 30 kwietnia. Automatyczna akceptacja zeznania nie zwalnia Cię z obowiązku samodzielnego wykonania przelewu, jeśli wychodzi niedopłata.

Do kiedy płaci się zaliczki i podatek przy działalności gospodarczej?

Przedsiębiorca prowadzący działalność opodatkowaną na zasadach ogólnych (skala podatkowa) lub podatkiem liniowym wpłaca zaliczki na bieżąco w trakcie roku. Podstawowy model to zaliczki miesięczne – do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego zaliczka dotyczy.

Zaliczka jest obliczana narastająco od dochodu osiągniętego od początku roku. Od podatku należnego od początku roku odejmuje się zaliczki zapłacone za wcześniejsze okresy. Brak dochodu w jednym miesiącu nie zawsze oznacza brak płatności, bo liczy się wynik narastający, a nie wynik danego miesiąca.

Przy skali podatkowej obowiązek wpłacania zaliczek powstaje od okresu, w którym narastający dochód przekroczy próg odpowiadający kwocie zmniejszającej podatek. Jeżeli narastająca kwota zaliczki nie przekracza 1000 zł, można jej nie wpłacać – wpłata następuje dopiero od okresu, w którym limit zostanie przekroczony.

Terminy kwartalne dla uprawnionych podatników:

• 20 kwietnia – za I kwartał.
• 20 lipca – za II kwartał.
• 20 października – za III kwartał.
• 20 stycznia – za IV kwartał (i za grudzień przy zaliczkach miesięcznych).

Zaliczki kwartalne mogą stosować mali podatnicy oraz podatnicy rozpoczynający działalność w danym roku. Wybór kwartalnego sposobu rozliczania wykazuje się w zeznaniu rocznym za rok, w którym z niego korzystano.

Oddzielna opcja to zaliczki uproszczone, dostępne dla firm rozliczających się od co najmniej dwóch lat. Wysokość każdej zaliczki to 1/12 podatku wykazanego w zeznaniu sprzed dwóch lat (lub z roku poprzedniego, jeśli w zeznaniu sprzed dwóch lat nie wykazano podatku). Zaliczki uproszczone wpłaca się miesięcznie do 20. dnia miesiąca, a za grudzień – do 20 stycznia.

Zaliczkę za grudzień lub IV kwartał można pominąć w jednej sytuacji – jeżeli przed 20 stycznia złożysz zeznanie roczne i zapłacisz wynikający z niego podatek, oddzielna wpłata zaliczki grudniowej nie jest konieczna. To przydatne rozwiązanie dla przedsiębiorców, którzy chcą zamknąć rok podatkowy bez osobnej zaliczki na koniec.

Zeznanie PIT-36 lub PIT-36L składa się od 15 lutego do 30 kwietnia. W tym samym terminie wpłacasz ewentualną dopłatę wynikającą z rozliczenia rocznego.

Jeżeli interesuje Cię szersza perspektywa tego, jakie podatki obowiązują przedsiębiorcę w Polsce, warto spojrzeć na całościowy obraz zobowiązań publicznoprawnych.

Jak rozliczać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych?

Przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych podstawą opodatkowania jest przychód, a nie dochód – nie odlicza się więc kosztów prowadzenia działalności. Stawki ryczałtu zależą od rodzaju działalności i mogą wynosić od 2% do 17%.

Ryczałt miesięczny wpłaca się do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, którego dotyczy. Ryczałt kwartalny – do 20. dnia miesiąca następującego po kwartale. Za grudzień lub IV kwartał termin to 20 stycznia następnego roku.

Od 2023 roku obowiązuje zmiana, która zaskoczyła wielu przedsiębiorców – ryczałt za grudzień lub IV kwartał trzeba zapłacić do 20 stycznia, a nie razem z zeznaniem PIT-28, jak miało to miejsce wcześniej. Zeznanie PIT-28 z kolei od 2023 roku składa się do 30 kwietnia (wcześniej był to koniec lutego). Termin złożenia PIT-28 zrównano z pozostałymi zeznaniami PIT. Do 30 kwietnia wpłacasz też ewentualną niedopłatę wynikającą z rocznego rozliczenia ryczałtu.

Ryczałtem objęty jest też najem prywatny – od 2023 roku jedyną legalną formą opodatkowania przychodów z prywatnego wynajmu mieszkania jest właśnie ryczałt ewidencjonowany. Terminy płatności są identyczne jak przy działalności.

Wskazówka: Jeśli rozliczasz najem prywatny ryczałtem i dotąd płaciłeś ryczałt za grudzień razem z PIT-28, pamiętaj, że od 2023 roku ten termin to 20 stycznia. Spóźnienie o kilka tygodni oznacza naliczenie odsetek za zwłokę.

Karta podatkowa – stały podatek bez zeznania rocznego

Karta podatkowa to forma opodatkowania, w której wysokość podatku wynika z decyzji urzędu skarbowego, a nie z faktycznie osiągniętego dochodu. Podatek płaci się do 7. dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Za grudzień termin jest wyjątkowy – do 28 grudnia danego roku.

Przy karcie podatkowej nie wpłaca się zaliczek i nie składa rocznego zeznania dotyczącego wysokości podatku. Podatnik składa jedynie PIT-16A – deklarację obejmującą odliczone składki zdrowotne – do końca lutego następnego roku.

Karta podatkowa jest wpłacana na odrębny rachunek, a nie na mikrorachunek podatkowy używany przy PIT i CIT.

Sprzedaż nieruchomości i PIT-39 – kiedy powstaje obowiązek?

Sprzedaż nieruchomości przed upływem pięciu lat, liczonych od końca roku kalendarzowego nabycia lub wybudowania, wymaga złożenia PIT-39 – niezależnie od tego, czy transakcja przyniosła dochód, czy stratę. Termin złożenia zeznania i zapłaty podatku to 30 kwietnia roku następującego po roku sprzedaży.

Samo złożenie PIT-39 nie zawsze oznacza faktyczną zapłatę podatku. Dochód może zostać zwolniony z opodatkowania w części, w której przychód ze sprzedaży zostanie wydatkowany na własne cele mieszkaniowe. Wydatkowanie musi nastąpić w ciągu trzech lat, liczonych od końca roku, w którym doszło do sprzedaży. Jeżeli warunki ulgi nie zostaną dotrzymane, konieczna jest korekta zeznania i zapłata podatku wraz z odsetkami liczonymi od dnia następującego po terminie płatności.

Do kiedy płaci się podatek dochodowy od firm – CIT

Spółki z o.o., spółki akcyjne i inne osoby prawne płacą podatek dochodowy od osób prawnych, czyli CIT. Zasady dotyczące zaliczek są analogiczne jak przy PIT od działalności – zaliczki miesięczne do 20. dnia następnego miesiąca, kwartalne do 20. dnia miesiąca po zakończeniu kwartału, a za ostatni miesiąc lub kwartał roku – do 20. dnia pierwszego miesiąca następnego roku podatkowego (czyli do 20 stycznia, jeśli rok pokrywa się z kalendarzowym).

Spółki, które rozliczają się metodą uproszczoną, ustalają wysokość zaliczek na podstawie podatku wykazanego w zeznaniach z lat poprzednich i wpłacają je miesięcznie do 20. dnia miesiąca.

Zeznanie CIT-8 lub CIT-8AB składa się do końca trzeciego miesiąca następnego roku podatkowego. Przy roku podatkowym pokrywającym się z kalendarzowym terminem jest 31 marca. W tym samym dniu płaci się podatek wynikający z zeznania albo różnicę między podatkiem należnym a wpłaconymi zaliczkami.

Mali podatnicy CIT oraz spółki rozpoczynające działalność mogą wybrać zaliczki kwartalne. Jeśli zastanawiasz się, czy Twoja spółka kwalifikuje się do CIT w wysokości 9%, sprawdź warunki dotyczące statusu małego podatnika – preferencyjną stawkę stosuje się właśnie do tej grupy.

Jak i gdzie zapłacić podatek dochodowy?

PIT i CIT – zarówno zaliczki, jak i podatek wynikający z zeznania rocznego – wpłaca się na indywidualny mikrorachunek podatkowy. Numer tego rachunku jest stały i przypisany do Twojego PESEL (osoby fizyczne) lub NIP (przedsiębiorcy i spółki). Wygenerujesz go na stronie podatki.gov.pl lub uzyskasz w urzędzie skarbowym.

Kilka rzeczy, o których warto pamiętać przy płatności:

• Data zapłaty to dzień obciążenia rachunku podatnika, a nie dzień zlecenia przelewu. Przy przelewach międzybankowych realizowanych po godzinach księgowania pieniądze mogą dotrzeć na konto następnego dnia roboczego – i to może oznaczać spóźnienie.
• Wpłata na stary rachunek urzędu skarbowego może nie zostać zaksięgowana w terminie. Sprawdź, czy używasz prawidłowego mikrorachunku.
• Zapłata podatku przez inną osobę jest skuteczna tylko do kwoty 1000 zł. Powyżej tej kwoty urząd może zakwestionować wygaśnięcie zobowiązania, jeśli przelew wykonał ktoś inny niż podatnik.
• Karta podatkowa jest wyjątkiem – wpłata trafia na odrębny rachunek, a nie mikrorachunek.

Zwrot nadpłaty z zeznania złożonego elektronicznie następuje w ciągu 45 dni. Przy zeznaniu papierowym termin wynosi do 3 miesięcy, liczonych jednak nie wcześniej niż od 15 lutego.

Co grozi za spóźnioną płatność podatku dochodowego?

Po upływie terminu niezapłacony podatek staje się zaległością podatkową. Odsetki za zwłokę nalicza się od dnia następującego po terminie płatności do dnia faktycznej zapłaty. Są one jednak w ogóle niepobierane, jeżeli łączna ich kwota nie przekracza 8,70 zł, czyli trzykrotności opłaty pocztowej.

Warto wiedzieć, że sam fakt spóźnienia nie musi od razu oznaczać egzekucji. Przy zaległości można złożyć wniosek o odroczenie terminu płatności lub rozłożenie jej na raty. Ta opcja ma jednak swoją cenę – obowiązuje opłata prolongacyjna w wysokości 50% stawki odsetek za zwłokę.

Zobowiązanie w PIT przedawnia się po 5 latach, liczonych od końca roku, w którym minął termin płatności. Dla podatku za 2023 rok, płatnego w 2024 roku, przedawnienie następuje z końcem 2029 roku. W tym samym horyzoncie czasowym powinieneś przechowywać dokumenty związane z rozliczeniem. Ministerstwo Finansów wskazuje 31 grudnia 2031 roku jako datę graniczną dla dokumentacji dotyczącej PIT za 2025 rok.

Warto wiedzieć, że termin przedawnienia nie biegnie nieprzerwanie – zawiesza się go przy czynnościach egzekucyjnych, wszczęciu postępowania karnoskarbowego czy dokonaniu zabezpieczenia na majątku podatnika. To realnie wydłuża okres, przez który urząd może żądać zapłaty zaległego podatku.

Badania nad zachowaniami podatników pokazują, że wielu z nich zwleka z rozliczeniem niemal do ostatniej chwili. W badaniu na próbie ok. 22 000 podatników o niskich dochodach (opracowanie „Procrastination in the Field: Evidence from Tax Filing”) przeciętna deklaracja była składana średnio 44 dni przed ustawowym terminem, ale rozpiętość była ogromna. Mniej więcej 12% podatników ankietowanych w badaniach dotyczących USA przyznaje, że zwykle rozlicza się dosłownie na kilka dni przed terminem, a ok. 20% przynajmniej raz złożyło zeznanie po terminie. Skłonność do odkładania obowiązku podatkowego na ostatni moment – w literaturze określana jako „present bias” – jest jednym z wyjaśnień, dlaczego tyle osób napotyka na problemy z terminami. Badanie z Indonezji przeprowadzone na 11,2 miliona podatników pokazało z kolei, że odpowiednio sformułowany e-mail przypominający o zbliżającym się terminie zwiększał odsetek wczesnych złożeń zeznań o ponad 2 punkty procentowe.

Wskazówka: Jeśli wiesz, że w danym roku powstanie niedopłata podatku, zaplanuj przelew z kilkudniowym wyprzedzeniem przed terminem. Zlecenie przelewu 30 kwietnia wieczorem to ryzyko, że środki dotrą do urzędu następnego dnia roboczego – a to już zaległość.

Pracując z przedsiębiorcami jako analityk biznesowy, wielokrotnie spotykałem sytuacje, w których firma nie miała zaległości podatkowej w klasycznym sensie, ale błędnie liczyła datę zapłaty. Jeden z klientów zlecał przelew zaliczki PIT każdego 20. dnia miesiąca – tyle że wieczorem, z rachunku prowadzonego w innym banku niż mikrorachunek podatkowy. Formalnie daty się zgadzały, ale środki były księgowane następnego dnia. Zmiana godziny realizacji przelewu o kilka godzin wyeliminowała problem.

Czy termin złożenia zeznania to to samo co termin zapłaty podatku?

Termin złożenia zeznania i termin zapłaty podatku wynikającego z tego zeznania przypadają tego samego dnia – 30 kwietnia dla PIT i 31 marca dla CIT. To nie znaczy jednak, że zapłata musi nastąpić w tym samym momencie co złożenie formularza.

Jeżeli złożysz PIT-37 w marcu, podatek możesz zapłacić do 30 kwietnia – nie musisz robić tego jednocześnie ze złożeniem zeznania. Analogicznie, jeśli zeznanie wykaże nadpłatę, nie musisz czekać z jego złożeniem do ostatniej chwili – urząd zwróci nadpłatę po rozliczeniu, a termin zwrotu liczy się od daty złożenia zeznania.

Przy sprzedaży nieruchomości z zastosowaniem ulgi mieszkaniowej sprawa jest nieco bardziej złożona. Zeznanie PIT-39 składasz do 30 kwietnia, ale ostateczne rozliczenie ulgi może nastąpić nawet trzy lata później. Jeżeli wydatkowanie przychodu na cele mieszkaniowe nie dojdzie do skutku, należy zapłacić podatek PIT wraz z odsetkami za cały okres od pierwotnego terminu płatności.

Warto też wiedzieć, jak wyglądają terminy płacenia innych podatków – na przykład podatku od towarów i usług (VAT) czy podatku od nieruchomości, bo część przedsiębiorców myli te terminy ze sobą.

Podsumowanie

Termin płatności podatku dochodowego zależy od tego, w jakim systemie się rozliczasz. Dla większości podatników rozliczających PIT roczny termin to 30 kwietnia – zarówno dla złożenia zeznania, jak i dopłaty wynikającej z rozliczenia. Przedsiębiorcy dodatkowo wpłacają miesięczne lub kwartalne zaliczki do 20. dnia miesiąca, a za ostatni okres roku – do 20 stycznia. Spółki zamykają rozliczenie CIT do 31 marca. Spóźnienie z zapłatą podatku dochodowego skutkuje naliczeniem odsetek za zwłokę, a niezapłacona zaległość przedawnia się po 5 latach. Dokumenty z rozliczenia warto przechowywać przez ten sam okres.

FAQ

Q: Czy zeznanie PIT złożone przed 15 lutego jest ważne?

A: Tak, zeznanie złożone przed 15 lutego jest ważne, ale przepisy traktują je jako złożone 15 lutego. Nie wpływa to na termin zapłaty podatku – nadal obowiązuje 30 kwietnia.

Q: Czy można zapłacić zaliczkę na PIT gotówką w urzędzie skarbowym?

A: Zaliczkę na PIT można wpłacić gotówką w kasie urzędu skarbowego lub przez pocztę. Należy jednak pamiętać, że liczy się data obciążenia rachunku podatnika lub dzień przyjęcia wpłaty, a nie data nadania.

Q: Co się dzieje, gdy zeznanie PIT-37 zostanie automatycznie zaakceptowane przez Twój e-PIT, a podatnik nie zapłaci niedopłaty?

A: Urząd informuje podatnika o kwocie do zapłaty. Podatnik ma 7 dni od doręczenia tej informacji na uregulowanie należności. Po tym terminie podatek staje się zaległością i zaczynają naliczać się odsetki.

Q: Czy małżonkowie składają jedno wspólne zeznanie PIT czy dwa osobne?

A: Małżonkowie mogą złożyć jedno wspólne zeznanie PIT-37 lub PIT-36, jeżeli spełniają ustawowe warunki. Mogą też rozliczyć się osobno – wyboru dokonuje się w zeznaniu za dany rok.

Q: Czy termin płatności podatku dochodowego można przedłużyć na wniosek?

A: Tak, możliwe jest złożenie wniosku o odroczenie terminu płatności lub rozłożenie zaległości na raty. Urząd skarbowy decyduje indywidualnie. Za czas odroczenia pobierana jest opłata prolongacyjna wynosząca 50% stawki odsetek za zwłokę.